การผดุงครรภ์ไทย เป็นศาสตร์แขนงหนึ่งของการแพทย์แผนไทย และเป็นภูมิปัญญาของบรรพชนที่ควรอนุรักษ์ให้อยู่คู่สังคมไทยอย่างยั่งยืน



การดูแลหญิงตั้งครรภ์ด้วยอาหารบำรุงครรภ์


 อาหารในช่วงการตั้งครรภ์ 12 สัปดาห์แรก (1-3 เดือน) เป็นช่วงระยะเวลาที่สำคัญ เพราะร่างกายต้องการอาหารที่มีปริมาณและคุณค่าทางโภชนาการสูง สำหรับทารกในครรภ์และสำหรับผลิตน้ำนม ซึ่งช่วยให้มารดามีน้ำนมให้บุตรเพียงพอ และช่วยบำรุงซ่อมแซมความทรุดโทรมของร่างกายมารดา ถ้าได้รับอาหารไม่ถูกต้องและเพียงพอ ร่างกายจะทรุดโทรม น้ำหนักลด ความต้านทานโรคต่ำ เป็นช่องทางทำให้เกิดโรคได้ง่าย หญิงตั้งครรภ์ในช่วงนี้ อาจจะมีอาการแพ้ท้อง เช่น อาการคลื่นไส้ อาเจียน เหม็นอาหารที่มีกลิ่นฉุนหรือผิดกลิ่น เมื่อได้กลิ่นของอาหารบางอย่างแล้ว ทำให้คลื่นไส้อาเจียน เช่น กลิ่นกระเทียม กลิ่นกะปิ บางรายพบว่า มีอาการคลื่นไส้อาเจียน หลังรับประทานอาหารประเภททอดหรือผัด บางรายอาจมีอาการท้องผูก โลหิตจาง อ่อนเพลีย ฉะนั้น ควรปรุงอาหารที่มีไขมันน้อยและเพิ่มอาหารที่มีคุณค่าทางโภชนาการสูง ย่อยง่าย ครบทั้งปริมาณและคุณภาพ เช่น ควรสลับรับประทานอาหารโปรตีนจากเนื้อปลาทะเลและปลาน้ำจืด ผัก ผลไม้ให้หลากหลาย เพื่อให้ได้เกลือแร่และวิตามินที่เพียงพอ รวมทั้งผักพื้นบ้านไทย เช่น ผักกูด ชะพลู ฝาง คำฝอย ขิง ฟักทอง และไม่ควรปรุงอาหารที่มีรสจัดเกินไป


ตัวอย่างเมนูอาหารที่ประยุกต์มาเป็นอาหารสมุนไพร อาหารบำรุงธาตุ

1. อาหารจำพวกแป้ง เช่น ข้าว ข้าวกล้อง ข้าวซ้อมมือ เผือก มัน จะให้พลังงานและวิตามินสูง

2. อาหารจำพวกโปรตีน เช่น เนื้อสัตว์ เนื้อปลาทะเล ไข่ นม ถั่วต่างๆ

3. อาหารทุกมื้อต้องมีผักใบเขียว หรือผักสีเหลืองและผักอื่นๆ ถ้าได้ผักหลายชนิดประกอบอาหารยิ่งดี

4. ผลไม้ เช่น ส้ม มะเขือเทศ มะละกอสุก มะม่วงสุก กล้วย เป็นต้น

5. ดื่มน้ำ วันละ 6-8 แก้ว


ตัวอย่างเมนูอาหารแนะนำ เช่น ซุปฟักทอง ข้าวต้มเบญจรงค์ ปลากะพงสามรส แกงจืดเต้าหู้อ่อน เป็นต้น


1 / 4
ซุปฟักทอง
2 / 4
ข้าวต้มเบญจรงค์
3 / 4
ปลากะพงสามรส
4 / 4
แกงจืดเต้าหู้อ่อน


เกร็ดความรู้เกี่ยวสมุนไพรและผักพื้นบ้าน

- สมุนไพรที่มีสรรพคุณแก้คลื่นไส้อาเจียน เช่น ขิง เกสรบัวหลวง รากบัวหลวง เป็นต้น

- ผัก ผลไม้พื้นบ้านที่มีสรรพคุณบรรเทาอาการวิงเวียนศีรษะ เช่น มะกรูด สะระแหน่ ช้าเลือด

- ผัก ผลไม้พื้นบ้านที่มีสรรพคุณเพิ่มธาตุเหล็ก เช่น ฟักข้าว ผักกูด ใบกะเพราแดง ผักแว่น กระถิน ดอกแค เป็นต้น